Λέξημα / Συνεντεύξεις / Σύσση ΚαπλάνηΑνώνυμος επισκέπτης
Συνεντεύξεις Νεότερο Παλαιότερο
'Αρθρο #556 | Αποστολή από ?????? |
   Κυρ 21 Νοε 2004 
Σύσση Καπλάνη
Σύσση Καπλάνη. Συζητώντας για το νέο της βιβλίο, για όσα θα βοηθήσουν ένα νέο δημιουργό να εκδόσει αλλά και για την λογοτεχνία του διαδικτύου.
                       Σύσση Καπλάνη


Αρκετοί αναγνώστες θα γνωρίζουν τη Σύσση Καπλάνη σαν τη γλυκιά φωνή που τους συντροφεύει κάποιες ώρες από την συχνότητα του Μελωδία, πόσοι όμως γνωρίζουν τη σχέση της με το χώρο των εκδόσεων και το βιβλίο;
Άτομο χαμηλών τόνων η ίδια χρόνια τώρα φροντίζει να κρατά στην αφάνεια τη δική της συνεισφορά στα ελληνικά γράμματα με τις ιδιότητες της εισηγήτριας, επιμελήτριας, διορθώτριας αλλά και μεταφράστριας βιβλίων.



κα Καπλάνη πόσα χρόνια είστε στον χώρο του βιβλίου;

Από το ‘81 που πρωτοδούλεψα στο καθημερινό ΒΗΜΑ έκανα μεταξύ άλλων και παρουσιάσεις βιβλίων. Γενικά, μου έχει τύχει ‘αντιμετωπίζω' τα βιβλία από κάθε μεριά τους, να διαβάζω βιβλία, να γράφω γι' αυτά, να μεταφράζω, κυρίως παιδικά που τα καταχαίρομαι, να διορθώνω, να προτείνω βιβλία, να γράφω κιόλας.
Όταν πριν μερικά χρόνια ήμουνα υπεύθυνη εκδόσεων κάποιου εκδοτικού οίκου μου είχε μπει η ιδέα πως κάθε βιβλίο, αν δεν το πιστέψεις και δεν το αγαπήσεις, πριν το βγάλεις στην αγορά, που σημαίνει να προσέξεις πρώτα σαφώς το περιεχόμενό του, μετά το οπισθόφυλλο, που είναι πολύ βασικό, το εξώφυλλο επίσης, αν δε νιώσεις πως αυτό το βιβλίο είναι ένα παιδί που του δίνεις όλα τα εφόδια που μπορείς και μετά το βγάζεις στην κοινωνία να αναμετρηθεί, αυτό το βιβλίο δεν θα τα καταφέρει να σταθεί και να αντιμετωπίσει τα γύρω του.


Ραδιόφωνο και βιβλία. Δύο διαφορετικοί χώροι με κοινό τους σημείο το ότι μπορούν να παράγουν, να προσφέρουν πολιτισμό. Στην εποχή της εμπορευματοποίησης των πάντων μπορούν να συζούν αρμονικά κάτω απ' τη στέγη του πολιτισμού;

Το ραδιόφωνο είναι μια μεγάλη ομπρέλα, που κάποτε έκανε πολύ καλή σκιά σε αυτούς που την είχαν ανακαλύψει και αποζητούσαν τη θαλπωρή της. Άλλο αν στις μέρες μας αναγκαστικά έχει μπει στο γενικό χορό των μετρήσεων κι εκείνης της διαφημιστικής πίτας που μοιράζεται και ξαναμοιράζεται και διαθέτει πλέον σκιά “μονόπτερης πεταλούδας”. Ευτυχώς, υπάρχουν κι εξαιρέσεις. Ο Μελωδία με κόπο, πόνο, αλλά και άποψη διεκδικεί το ρόλο της εξαίρεσης από τον τρέχοντα κανόνα του ‘ό,τι πουλάει μας νοιάζει κι  αυτό παίζουμε'. Εμένα μ' αφήνουν ακόμη να λέω για πολιτιστικές εκδηλώσεις, βιβλία, θέατρα, σινεμά…Αυτό είναι πολύ θετικό κι αισιόδοξο!


Στις συστάσεις της εισαγωγής δεν ανέφερα την συγγραφική σας ιδιότητα.
Μιλήστε μας για τα βιβλία που έχετε εκδώσει μέχρι τώρα.


Α, τα καλά είναι μπροστά…ελπίζω. Ξεκίνησε για πλάκα πριν από μερικά χρόνια, οπότε κι άρχισα να γράφω το ‘Ημερολόγιο Γένους θηλυκού', και το ‘Μουσικό Ημερολόγιο' που έκλεισαν αισίως φέτος στην πενταετία τους. Από ημερολόγια κι άλλα σχετικά βιβλιαράκια μπορεί και να ‘χω γίνει ειδική πια. Τα λένε κι επιτυχημένα στο είδος τους. Αν πάει κάποιος στο site: www.protoporia.gr και βάλει το όνομά μου στην αναζήτηση θα του βγάλει ένα κάρο βιβλιαράκια.
Πριν κανα χρόνο εκδόθηκε ένα ‘Λεύκωμα για το τσιγάρο' που επιμελήθηκα. Με τη φίλη μου τη συγγραφέα Χριστίνα Οικονομίδου μοιραστήκαμε το ‘Είσαι ό,τι φοράς'.


Το γράψιμο ήρθε σαν μια ανάγκη επικοινωνίας;

Το γράψιμο ξεκίνησε σαν ανάγκη εκτόνωσης κάμποσα χρόνια πριν. Το συρτάρι μου έχει όσα αγαπάω, που μπορεί ‘στη σύνταξη' να προλάβω να τα επιμεληθώ κι αυτά και να ‘πάρουν φως δημοσιότητας', αν κρίνω πως τους αξίζει. Όσα έχουν εκδοθεί είναι τα εύκολα και προσοδοφόρα οικονομικά, που από την άλλη, δεν ντρέπομαι καθόλου για την έκδοσή τους. Στο είδος τους  μια χαρά στέκονται και το ρόλο τους τον διεκπεραιώνουν αξιοπρεπέστερα.


Ετοιμάζετε κάποιο νέο βιβλίο;

Τους ‘Διάσημους έρωτες' που είναι μια συλλογή ερωτικών επιστολών κάμποσων γνωστών, επιφανέστατων προσωπικοτήτων από κάθε χώρο, κάθε γενιά, κάθε κοινωνική τάξη, κάθε επάγγελμα, από πολλές χώρες, που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Άγκυρα.


Πέστε μας λίγα λόγια γι αυτό.

Λοιπόν, πριν τρία περίπου χρόνια μου προέκυψε η ερώτηση: Πώς να γράφανε, αν γράφανε κιόλας, ραβασάκια-ερωτικές επιστολές- μερικοί καθ' όλα τα άλλα σοβαροί, σκληροπυρηνικοί, άκαμπτοι κύριοι και κυρίες.
Ξεκίνησε μια μακριά έρευνα που κατέληξε στην περισυλλογή επιστολών από έξι γλώσσες, 107 προσωπικοτήτων. Να σας τις πω; Σχεδόν το χαίρομαι που κατάφερα ναβρω έστω ένα ερωτικό σημειωματάκι τους και να καταφέρω να φωτίσω μια πτυχούλα της προσωπικής ζωής τους. Κι αυτό γιατί, κακά τα ψέματα, στον έρωτα μπαίνουμε και βγαίνουμε ‘γυμνοί'.

1. Χαλίλ Γκιμπράν προς την Μαίρη Χάσκελ, και προς τη Μέι Ζιανταξ
2. Άγκνες φον Κουρόβσκι προς τον Έρνεστ Χεμινγκουαίη
3. Τζαίημς Τζόυς προς την Νόρα Μπάρνακλ
4. Νίκος Καζατζάκης προς την Έλλη, τη Ραχήλ, την Έλσα, τη Γαλάτεια και την Ελένη
5. Αρθούρος Ρεμπό προς τον Πωλ Βερλαίν
6. Γιώργος Σεφέρης προς τη Μαρίκα Ζάνου
7. Πωλ Ελυάρ προς την Ελένε Δημήτριεβνα Ντιακόνοβα-Γκαλά
8. Κωστής Παλαμάς  προς την Ελένη Κόρτζα(Ραχήλ), προς τη Στέλλα Διαλέτη
9. Άγγελος Σικελιανός προς την Άννα Καραμάνη Σικελιανού,προς
    την Εύα Πάλμερ-Σικελιανού
10. Ευα Πάλμερ προς την Ναταλι Κλίφορντ Μπάρνευ
11. Φραντς Κάφκα προς τη Μίλενα Γεσένσκα και προς τη Φέλις Μπάουερ.
12. Ιωάννης Καποδίστριας προς την Ρωξάνδρα Στρούτζα.
13. Πιότρ Τσαικόφσκι προς τη Ναντιέζντα φον Μεκ,
      προς Βλαδίμηρο (Μπομπ) Λόβιτς Νταβίντοφ
14. Μαντάμ ντε λα Ποπελινιέρ προς Καρδινάλιο Ρισελιέ
15. Τζόναθαν Σουίφτ προς Βανέσσα Βανχόμριγκ
16. Κώστας Καρυωτάκης-Μαρία Πολυδούρη
17. Ναπολέων προς Ιωσηφίνα, προς Δούκισσα Μαρί Λουίζα
18. Όσκαρ Ουάιλντ προς Λόρδο Άλφρεντ Ντάγκλας
19. Ο κόμης Μιραμπό προς την Σοφί φον Ριφέι
20. Σαρλόττε φον Λένγκεφελντ προς Φρειδερίκο Σίλερ
21. Καρλ Μαρξ προς τη Τζενης Φον Βεστφαλεν
22. Λούντβιχ βαν Μπετόβεν προς την «Αθάνατη Αγαπημένη»
23. Βόλφγκανκ Αμαντέους Μότσαρτ προς την Κονστάνζα Βέμπερ
24. Κάρολος Μπωντλέρ προς Μαντάμ Σαμπατιέ
25. Λόρδος Νέλσον προς την Λαίδη Χάμιλτον
26. Φραντς Λίστ προς Μαρί ντ'Αγκού
27. Φρειδερίκος Νίτσε προς Ματίλδη Τραμπεμπάχ
28. Αλμπέρτο Σαβίνιο προς Μαρία Μορίνο
29. Ερρίκος VIII προς την Άννα Μπολέιν
30. Αικατερίνη της Αραγωνίας προς Ερρίκο Η'
31. Λόρδος Βύρων προς την Αυγούστα Λη
32. Νταλί προς Λόρκα
33. Λόρκα προς Μαργαρίτα Σίργου
34. Ράινερ Μαρία Ρίλκε προς Λου Σαλομέ, προς Λίζα Χάιζε
35. Γεώργιος Παπανδρέου προς Σοφία Μινέικο
36. Πιέρ Κιουρί προς Μαρί Σκλοντόβσκα
37. Ζέλντα Φιτζέραλντ προς Φ. Σκοτ Φιτζέραλντ
38. Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι προς την Άννα Γρηγόριεβνα Σνίτκινα
39. Αντόν Τσέχωφ προς Όλγα Κνίπερ
40. Φερνάντο Πεσόα προς την Οφέλια Κέιρος
41. Τζωρτζ Μπέρναρ Σω προς προς την Έλεν Τέρι και την Μπέατρις Κάμπελ
42. Ουίνστον Τσώρτσιλ προς την Κλεμεντάιν Τσώρτσιλ
43. Ουγκώ στην Αντέλ Φουσέρ και στην Ζιλιέτ Ντρουε
44. Γκυστάβ Φλομπέρ στην Λουίζ Κολέτ
45. Τζον Κητς στη Φάνι Μπρόουνι
46. Γιόχαν Βόλφγκανκ φον Γκαίτε προς Σαρλότε φον Στάιν και τη
       Μπετίνα Μπαρντάνο-η Μπερντάνο
47. Τζακ Λόντον στην Άννα Στράνσκι
48. Λέων Τολστόι στη Βαλερί Αρσένεφ
49. Βίνσεντ Βαν Γκονγκ στον Τεο Βαν Γκονγκ και στην ξαδέλφη του Κη
50. Βολτέρος στην Ολυμπία Ντάνοβερ
51. Ναθάνιελ Χόθορν προς Σοφία Χόθορν
52. Φρίντα Κάλο προς Ντιέγκο Ριβέρα
53. Έντγκαρ Άλαν Πόε προς τη Νάνσι Χέιγουντ Ρίτσμοντ, προς Βιρτζίνια Πόε,
      Προς Σάρα Έλεν Ουίτμαν
54. Λιούις Κάρολ προς τη Γερτρούδη
55. Ονορέ ντε Μπαλζάκ προς την Εβελίνα Χάνσκα
56. Αλφρέντ ντε Μισέ προς Αμαντίν-Αουρόρε Ντιντεβάν (Γεωργία Σάνδη)
57. Γεωργία Σάνδη προς Μισέλ ντε Μπουρζέ, προς Φρεντερίκ Σοπέν
58. Ισιδώρα Ντάνκαν προς Γκόρντον Κρεγκ
59. Κάθριν Μάνσφιλντ προς Τζον Μίντλετον Μάρι
60. Ρόναλντ Ρέιγκαν προς τη Νάνσι Ρέιγκαν
61. Ρόμπερτ Σούμαν προς Κλάρα Βίκ
62. Ντίλαν Τόμας στην Κάτλιν Τόμας, προς Πάμελα Χάνσφορντ-Τζόνσον
63. Τσαρίνα Αλεξάνδρα προς τον Τσάρο Νικόλαο Β της Ρωσίας
64. Βιρτζίνια Γουλφ από τη Βίτα Σάκβιλ-Γουεστ, προς τον Λέοναρντ Γουλφ
65. Άλμπερτ Αϊνστάιν προς τη Μίλεβα Μάριτς
66. Πάμπλο Νερούντα προς Ματίλδη Ουρούτια
67. Όλιβερ Κρόμγουελ προς Ελισάβετ Κρόμγουελ
68. Σάρλοτ Μπροντέ προς Κονσταντίν Χέγκερ
69. Μαρκ Τουαίην προς Ολίβια Λάγκντον
70. Θίοντορ Ρούζβελτ ο νεώτερος προς Εληονόρ
71. Λούση Μέρσερ προς Φραγκλίνο Ρούζβελτ
72. Ρόμπερτ Μπράουνιγκ προς Ελίζαμπεθ Μπάρετ Μπράουνιγκ
73. Σερ Ουώλτερ Ράλεϋ προς Ελίζαμπεθ
74. Γρηγόριος Ξενόπουλος προς Θεώνη Δρακοπούλου (Μυρτιώτισσα)
75. Αναϊς Νιν προς Χένρι Μίλλερ
76. Ρόζα Λούξεμπουργκ προς Λήο Γιογκίχες
77. Ιωσήφ Στάλιν προς Ναντιέζντα Αλληλούγιεβνα
78. Άλλεν Γκίνσμπεργκ προς Πήτερ Ορλόφσκυ
79. Βιτόριο Γκάσμαν προς Ντιλέτα Γκάσμαν
80. Βασλάβ Νιζίνσκυ προς Ρόμουσκα, προς Ρώλινς Κοττνέ
81. Γεώργιος Δροσίνης προς Καίτη Βιθυνού-Μάνου
82. Μάο Τσε Τουνγκ προς Αντσί Μιν (Μαντάμ Μάο)
83. Βλαδίμηρος Μαγιακόφσκι - Λίλι Μπρικ
84. Μαρκήσιος Ντε Σαντ προς Μαντάμ Ντε Σαντ
85. Προσπέρ Μεριμέ προς άγνωστη
86. Πρίγκηπας φον Βίσμαρκ προς Γιοχάνα Βίσμαρκ
87. Κουρτ Βάιλ προς Λότε Λένια
88. Ναταλία Σέντοβα προς Λέων Τρότσκι
89. Εντίθ Πιάφ προς Μαρσέλ Σερντάν (Jules)
90. Άγιος Βαλεντίνος
91. Βενιαμίν Φραγκλίνος προς Μαντάμ Ελβέτιους
92. Χάρι Τρούμαν προς Μπες Τρούμαν
93. Έμιλυ Ντίκινσον προς Σούζαν Γκίλμπερτ
94. Μιχαήλ Άγγελος προς Γκεράρτνο Περίνι, προς Φέμπο ντι Πότζιο,
      προς Τομάσο  Καβαλιέρι, προς Φρανσίσκο ντε Ζανόμπι Μπράτσι
95. Αμπιγκέηλ Άνταμς προς Τζον Άνταμς
96. Τζον Ράσκιν (John Ruskin) προς Έφη Γκρέυ
97. Mary Wordsworth to William Wordsworth
98. Ρούπερτ Μπρούκ προς Νόελ Ολίβιε
99. Εριέττα Φόγκελ προς Χάινριχ φον Κλάιστ
100. Δάντης προς Βεατρίκη
101. Ελοϊζ προς Πήτερ Αμπελάρ
102. Άλφρεντ Ντρέιφους προς Λούση Ντρέιφους
103. Σιμόν ντε Μπωβουάρ προς Νέλσον Αλγκρεν
104. Σάρα Μπερνάρντ προς το Ζαν Ρισπέν (Richepin)
105. Μαρσέλ Προύστ προς Ντανιέλ Χαλεβί
106. Φρανκ Λόιντ Ράιτ προς Μωντ Μύριαμ Νόελ
107. Καζανόβα

Όλων των αξιότιμων παραπάνω κυρίων και κυρίων-παρ' ότι οι πλείστοι τεθνεότες και  η προσφώνησή μου τους περισσεύει- βρέθηκαν ερωτικές επιστολές μία ή και περισσότερες ή ραβασάκια, επίσης βιογραφικά, που κυρίως επικεντρώνονται διακριτικά, στην προσωπική τους ζωή και φωτογραφίες τους όπως και των συντρόφων τους. Ήταν κάμποσος ο όγκος δουλειάς, όπως καταλαβαίνετε, να συγκεντρωθούν όλα αυτά. Διότι στο βιβλίο δεν υπάρχει βιογραφικό μόνο του όποιου διάσημου, αλλά και του αποδέκτη-τριας της ερωτικής επιστολής του. Και δεν ήταν πάντα οι επιλογές των ανθρώπων γνωστών πολύ ή και λιγότερο οι καλύτερες και οι αντάξιες τους, οπότε άντε να βρεις βιογραφικό της κομμώτριας, υπηρέτριας που ο τάδε ηγάπησεν σφόδρα για ένα φεγγάρι ή φεγγαράκι της ζωής του.
Όταν πια έφτασε σε μια από τις τελευταίες διορθώσεις του το βιβλίο, οι 700 τόσες σελίδες του θεωρήθηκαν και δικαίως εκδοτικά ‘αδόκιμες' κι έτσι θα κυκλοφορήσει με τις μισές επιστολές κι αν όλα πάνε καλά κάποια στιγμή μπορεί να εκδοθούν κι οι υπόλοιπες.


Κατά καιρούς έχετε συνεργαστεί με γνωστούς έλληνες συγγραφείς. Υπάρχουν κάποια μικρά μυστικά που τους οδήγησαν στην επιτυχία;

Δεν ξέρω αν υπάρχουν γενικά, μυστικά ή είναι όλα κοινά μυστικά. Μια στρωτή γραφή, μια καλή ιδέα, ένα θέμα που θα ‘ναι μέσα στο εκδοτικό ζητούμενο κάθε εποχής, διότι κι αυτό παίζει το ρόλο του, ειδικά για νέους συγγραφείς και κάμποση τύχη να καλοπέσεις από τον εκδότη μέχρι στα σωστά χέρια αναγνώστη, που θα σε διαφημίσει στη συνέχεια, όλα αυτά τα πασίγνωστα μυστικά υπάρχουν πίσω από αποτυχημένα κι επιτυχημένα βιβλία. Συγνώμη, που θα σας στενοχωρήσω, μα σε εύκολα, τρέχοντα βιβλία, που όμως έχουν κάνει επιτυχία εκδοτική, αν δεν συνέπνεαν οι κανόνες του μάρκετινγκ, όπως το ξέρουμε από άλλες περιπτώσεις εφαρμογής του, δεν θα τα είχαμε δει στις προθήκες των βιβλιοπωλείων. Δηλαδή τι εννοώ, δεν μπορεί να γράφεις ρομάντσο εν καιρώ που ανθεί η ροζ λογοτεχνία εν Ελλάδι, να χεις δυο νεαρά παιδιά σαν τα κρύα τα νερά για ήρωες, η αναγνώστρια, κατά κανόνα, να περιμένει πώς και πώς να ‘το κάνουν' κι εσύ να αντιμετωπίζεις τη συνεύρεσή τους γράφοντας: κι επιδόθηκαν σε ερωτικές περιπτύξεις. Αν η επιμελήτρια ή ο επιμελητής το άφηνε έτσι νομίζω πως το βιβλίο δεν θα έκανε το εκδοτικό ρεκόρ που έκανε τελικά. Αυτά εννοούσατε σαν μυστικά; Ναι, τέτοια υπάρχουν πολλά.


Με βάση την εμπειρία σας πιστεύετε ότι υπάρχει η απαιτούμενη ωριμότητα ώστε το ελληνικό βιβλίο να βγει με απαιτήσεις στο εξωτερικό;

Απαιτούμενη ωριμότητα; Τι να εννοείτε; Καλά ελληνικά βιβλία κυκλοφορούν. Ελληνικά βιβλία, που να αφορούν θεματολογικά και τους ξένους επίσης κυκλοφορούν, ατζέντηδες φιλόδοξοι επίσης, οπότε όλο και κάτι κάνουμε στις ξένες αγορές με την ελάχιστη έναντι της δικής τους εκδοτική παραγωγή μας. Διότι μην το βλέπετε, που εμείς νιώθουμε πως έχουμε μπουκώσει από βιβλία, έξω κυκλοφορούν τόσα και πολλές φορές ακόμη άλλα τόσα. Μια επίσκεψή σας στο ετήσιο Φεστιβάλ Βιβλίου της Φραγκφούρτης θα σας πείσει και θα με δικαιώσει.
Να βγει με απαιτήσεις στο εξωτερικό; Ας βγει κι ας πουληθεί κι ας μην έχει απαιτήσεις, κέρδος θα το έχει έτσι ή αλλιώς.


Υπάρχουν πολλά άτομα που γράφουν και αρκετοί απ' αυτούς θα ήθελαν να δοκιμάσουν την τύχη τους στον χώρο των εκδόσεων. Ποια βήματα θα τους προτείνατε ν' ακολουθήσουν για να κάνουν την πρώτη τους επαφή με τον χώρο ώστε να έχουν τις πρώτες επιστροφές για ότι γράφουν;

Να μη διαβάσουν μόνο οι ίδιοι κι οι φίλοι τους όσα έγραψαν, αλλά να το δώσουν και σε κανέναν...εχθρό τους. Παραμυθιαζόμαστε συχνά άδικα. Πρώτο ζητούμενο να έχει να πει κάτι το κείμενο, που να αφορά κι άλλους, να έχει να προτείνει κάτι. Επειδή όλοι γράφουμε, νομίζουμε πως όλοι αξίζουμε επίσης. Αλήθεια, δεν είναι έτσι. Κι από κει και πέρα έρχονται τα δυσκολότερα. Πού θα το εμπιστευθείς εκδοτικά το πόνημά σου, ποιος θα ακουμπήσει στοργικά πάνω του; Ποιος είσαι εσύ που θα ασχοληθεί κάποιος μαζί σου και γιατί; Αν δεν τον κερδίσεις μέσα στις πρώτες σελίδες το έχασες το παιχνίδι. Ναι, αλλά αν θέλεις να τον κερδίσεις και γράψεις τρεις τέσσερις πρώτες σελίδες ‘κατ' εικόνα', κάτι σαν μια φωτοβολίδα, για να εντυπωσιάσεις τι θα κάνεις μετά;
Ίσα και με ένα τόμο μπορώ να γράψω από εμπειρίες μου σχετικές. Πιστεύω πως τα περισσότερα-κρατάω μια μικρή επιφύλαξη- από όσα αξίζουν, δεν πάνε χαμένα. Αλίμονο δεν πιστεύω πως ισχύει και το αντίθετο. Πολλά από όσα κυκλοφορούν δεν αξίζουν και δεν πάνε και χαμένα, μας απασχολούν και συχνά μας πείθουν να ασχοληθούμε μαζί τους. Μέχρι που μερικά καταφέρνουν να γίνουν must και μόδα. Αλλά όλα αυτά είναι για ένα άντε δυο βιβλία μετά…Πάντα θα λάμπει η αλήθεια, ας είμαστε αισιόδοξοι. Καιρός φέρνει τα λάχανα καιρός τα παραπούλια λέει ο σοφός λαός μας.


Πού μπορεί να απευθυνθεί κάποιος για να εκδώσει μεμονωμένα  ποιήματα ή διηγήματα σαν ξεκίνημα;

Ποιήματα; Από τα δυσκολότερα είδη προς έκδοσιν. Δε διαβάζουν ποίηση οι Έλληνες. Δε ρισκάρουν να εκδώσουν άγνωστους ποιητές οι εκδότες. Πολύ συγκεκριμένοι εκδοτικοί οίκοι, πιθανά για συγκεκριμένους λόγους επίσης, θα κυκλοφορούσαν ποίηση. Εκδόσεις Γαβριηλίδης, οδός Πανός, Κέδρος, Ροδακιό μου έρχονται πρόχειρα στο μυαλό μου, όταν μιλάμε για πρωτοεκδιδόμενους. Λίγο καλύτερες συνθήκες ισχύουν για τα διηγήματα, αλλά μη θαρρείτε πως μιλάμε για θεαματική διαφορά.


Τα ίδια βήματα ισχύουν για ποίηση και πεζογραφία;

Όχι, στην πεζογραφία είναι λίγο πιο ανοιχτός ο ορίζοντας. Περισσότεροι εκδοτικοί, αυξάνει κι η ελπίδα να πέσεις σε ‘αναγνώστη', που θα του κάνει ‘κλικ' το βιβλίο σου.


Ποια κατά τη γνώμη σας είναι τα στοιχεία που οδηγούν έναν εισηγητή να δώσει την συγκατάθεσή του για την έκδοση ενός βιβλίου;

Να μην έχει ξαναδιαβάσει κάτι παρόμοιο και να μην του θυμίσεις διαβάζοντας το κείμενό σου το ‘over dose' που περνάει καθημερινά διαβάζοντας τα ίδια και τα ίδια, επίσης να μην μπορεί να γράψει κάτι παρόμοιο εκείνος και να είναι και καλό παιδί- πολύ βασικό-, που πάει να πει να μην του ξυπνήσει ο ανταγωνισμός. Αρκετοί αναγνώστες εκδοτικών οίκων είναι συγγραφείς, όπως θα ξέρετε, ή έστω κρυφο-συγγραφείς, που είναι ένα πραγματικά δύσκολο είδος ανθρώπων.


Αυτή τη στιγμή βλέπουμε πολλούς νέους δημιουργούς να δημοσιεύουν στο διαδίκτυο έργα τους που πολλές φορές είναι έξω απ' τους «κανόνες» του εκδοτικού χώρου και των εντύπων γενικότερα. Πιστεύετε ότι το διαδίκτυο σε βάθος χρόνου μπορεί να διαμορφώσει αναγνωστικές τάσεις και κατά συνέπεια και συγγραφικές;

Τα e-books που κυκλοφορούν στο εξωτερικό, μέχρι τώρα δεν έχουν αποδείξει κάτι τέτοιο, αλλά αν μου λέγατε πριν είκοσι χρόνια πως θα είχα αποχωριστεί στη γραφομηχανούλα μου και θα έγραφα στον υπολογιστή θα αντιμετώπιζα ιούς όχι με Ωγκμεντίν, αλλά με τον Norton, θα σας έβγαζα τη γλώσσα και θα σας έλεγα πως ‘η επιστημονική φαντασία με βρίσκει αδιάφορη', όμως έλα που έγινε κι αυτό. Ποιος ξέρει μπορεί, λοιπόν. Οι απαιτήσεις φέρνουν το νέο καθεστώς πραγμάτων κι αν οι απαιτήσεις είναι πολλές και σημαντικές όλα μπορεί να γίνουν.


Εάν κάποιος ασχολείται με το γράψιμο εκτός από τις κλασσικές μορφές - κατηγορίες, δηλαδή ποίησης και πεζογραφίας,  υπάρχουν και άλλες που θα μπορούσε να εντάξει αυτό που έχει να πει;

Κι οι ποίηση έχει υποκατηγορίες (χάι κου, σονέτο, δημώδες…) και η πεζογραφία επίσης, (νουβέλα, μαρτυρία, δοκίμιο, πραγματεία, διήγημα, μυθιστόρημα…) Σαν τι άλλο να εννοείτε; Κι ό,τι δεν υπάρχει επινοείται άλλωστε. Φαντασία να υπάρχει κι όλα πάνε καλά και ακόμα καλύτερα. Φαντασία, αισιόδοξη ματιά, πίστη σ' αυτό που κάνουμε και …Πάμε και βλέπουμε!



Σας ευχαριστούμε και ευχόμαστε καλή επιτυχία στο νέο σας βιβλίο ‘Διάσημοι έρωτες' .



                     Γιάννης Μανιάτης
                  για το www.lexima.gr




Lexima.gr - Τα κείμενα αποτελούν απόψεις και θέσεις των συντακτών τους.